TÜRKPA, NAM PN’nin 5. Konferansı’na katıldı

15 Nisan 2026 tarihinde, TÜRKPA Genel Sekreteri Büyükelçi Ramil Hasan, Parlamentolar Arası Birlik (PAB) 152. Genel Kurulu kapsamında düzenlenen Bağlantısızlar Hareketi Parlamenter Ağı (NAM PN) 5. Konferansı’na katıldı ve bir konuşma yaptı.

47 parlamento heyeti ve uluslararası kuruluşun katıldığı konferansın açılış töreninde, NAM PN Başkanı ve Milli Meclis Başkanı Sayın Sahibe Gafarova bir açılış konuşması yaptı. Konuşmasında, İstanbul'da bu etkinliğe ev sahipliği yapan Türkiye Büyük Millet Meclisi Başkanı Sayın Numan Kurtulmuş'a, ayrıca süregelen destek ve dayanışmaları için Parlamentolar Arası Birlik Başkanı Dr. Tulia Ackson'a ve PAB Genel Sekreteri Sayın Martin Chungong'a içten teşekkürlerini iletti.

Sayın Numan Kurtulmuş konuşmasında Azerbaycan’ın 2019-2023 yılları arasında Bağlantısızlar Hareketine başarılı bir şekilde başkanlık ettiğini vurguladı. Ayrıca, PAB’nun 152. Genel Kurulu çerçevesinde NAM PN’nin 5. Konferansı’na ev sahipliği yapmaktan duyduğu memnuniyeti dile getirdi. Bunun yanı sıra, TÜRKPA ve Karadeniz Ekonomik İşbirliği Parlamenter Asamblesinin (KEİPA) rollerine dikkat çekerek, karşılıklı gözlemci statüsü altında sürdürdükleri yapıcı işbirliğini vurguladı.

Etkinlikte ayrıca PAB Başkanı Dr. Tulia Ackson ve PAB Genel Sekreteri Sayın Martin Chungong da birer konuşma yaptı.

Dr. Tulia Ackson konuşmasında, NAM PN'nin son beş yıldaki başarılarına takdirlerini dile getirerek, PAB’ın Ağ ile olan yakın işbirliğine değer verdiğini ve Ağ'ın gelecekteki gelişimini desteklemeye kararlı olduğunu vurguladı.

Bahsi geçen görüşü paylaşan Sayın Martin Chungong, PAB’ın NAM PN'nin çok taraflı hedeflerini ilerletmek için güçlü bir platform sağlamaya olan bağlılığını yeniden teyit etti.

Ayrıca, Özbekistan Senato Başkanı Sayın Tanzile Narbayeva, Özbekistan’ın 2027–2029 dönemi için NAM Parlamenter Ağı’nın başkanlığını üstlenecek olmasıyla ilgili bir hitapta bulundu. Ülkesinin bu göreve olan bağlılığını yeniden teyit eden Sayın Narbayeva, başarılı ve etkili bir dönem geçirmek için gerekli tüm kaynakları ve çabaları seferber edceklerini vurguladı.

Büyükelçi Ramil Hasan konuşmasında, mevcut küresel felaketler ve karmaşık jeopolitik değişimler ortasında parlamenter diplomasisinin hayati rolünü vurguladı. TÜRKPA ile NAM PN arasındaki güçlü ve devam eden işbirliğini öne çıkararak, bu iki kurum arasındaki gelişen ortaklığın ortak değerlerin doğrudan bir yansıması olduğunu ve tüm paydaşlar için son derece faydalı olduğunu belirtti.

Bu bağlamda, Ağ’ın son yıllarda kaydettiği hızlı gelişime dikkat çekerek, çok sayıda ülke parlamentosunun artık Ağ’ın faaliyetlerine aktif olarak katıldığını belirtti. Büyükelçi Hasan, özellikle Azerbaycan Cumhuriyeti Cumhurbaşkanı Sayın İlham Aliyev’in dönüştürücü liderliğini övdü ve Bağlantısızlar Hareketi’nin onun rehberliğinde yeni bir döneme girdiğini belirtti. Hareketin başarılı bir şekilde kurumsallaştırılmasından, özellikle de Parlamenter Ağı’nın ve Gençlik Örgütü’nün kurulmasından ve Kadın Platformu önerisinden övgüyle bahsetti.

Bu girişimlerin barış, güvenlik ve karşılıklı güvene dayanan uluslararası hukuk ilkelerinin pratik uygulaması olduğunu kaydetti. Büyükelçi Hasan ayrıca, diplomatik diyaloga yaptıkları sürekli katkılardan dolayı Milli Meclise ve Sayın Sahibe Gafarova’ya şükranlarını sundu. TÜRKPA’nın Bağlantısızlar Hareketi’nin gelecekteki girişimlerine vereceği desteğin süreceğini teyit eden Büyükelçi Hasan, karşılıklı gözlemci statüsünün çok taraflı diyaloğu derinleştirmek için kilit bir mekanizma olmaya devam ettiğini vurguladı.

Konferans, gündem ve çeşitli sonuç belgelerinin resmi olarak kabul edilmesiyle devam etti. Bunlar arasında İstanbul Deklarasyonu Taslakları, NAM PN Genel Merkezi’nin Kurulmasına İlişkin Karar ve Arap Parlamentosu’na Gözlemci Statüsü Verilmesine İlişkin Karar yer aldı; bu karar ile söz konusu kuruluş resmi olarak ağa kabul edildi.

Konferansta, parlamento başkanları ve uluslararası kuruluş başkanları “NAM Bölgesinde İklime Dayanıklı Kentleşmenin Sağlanmasında Parlamentoların Rolü” üzerine konuşmalar yaptılar.

Konferans, NAM PN Başkanı Sayon Sahiba Gafarova’nın kapanış konuşmasıyla sona erdi.

TÜRKPA heyetinde ayrıca Genel Sekreter Yardımcısı Muhammet Alper Hayali, Komisyon Sekreteri Aynura Abutalibova, Protokol Şefi Yadigar Memmedov, Organizasyon ve İdari İşler Sekreteri Alesger Ağayev, Hukuk İşleri Sorumlusu Azer Memmedov ve Genel Sekreter Asistanı Tahmina Bakiyeva yer aldı.