ТҮРКПА "Ата-Бейит" улуттук тарыхый-мемориалдык комплексине жана Чыңгыз Айтматовдун үй-музейине барды

ТҮРКПА делегациясы Бишкек шаарына расмий иш сапарынын алкагында "Ата-Бейит" улуттук тарыхый-мемориалдык комплексине жана Чыңгыз Айтматовдун үй-музейине барды. Кыргыз Республикасынын Маданият, маалымат жана туризм министрлигине караштуу "Ата-Бейит" улуттук тарыхый-мемориалдык комплекси Кыргыз мамлекеттүүлүгүнүн өнүгүүсүнүн негизги этаптары тууралуу тарыхый эс тутумду калыбына келтирүү жана сактоо максатында Кыргыз кырка тоосунун этектеринде 2000-жылдын 8-июлунда Чүй облусунун Аламүдүн районундагы Таш-Дөбө айылында ачылган. "Ата-Бейит" комплексинин жалпы аянты 3,087 гектарды түзөт. Комплексте Кыргызстандын 1920-1930-жылдардагы саясий өнүгүүсүнүн документтери жана фотосүрөттөрү, Чоң-Таш көрүстөнүндө каза болгондор жөнүндө материалдар бар. Көрүстөн комплекстин борборунда жайгашкан. Комплексте эстеликтер, скульптуралар жана боз үй формасында курулган музей жайгашкан. Көрүнүктүү жазуучу Чыңгыз Айтматовдун сунушу менен эстелик-мемориал "Ата-Бейит" (Аталарыбыздын көрүстөнү) деп аталган. Комплексте 1938-жылдын 5-8-ноябрында атылган Кыргызстандын интеллигенциясынын — 19 улуттун 137 өкүлүнүн элесине, 1937-1938-жылдардагы сталиндик репрессиянын курмандыктарына арналып, 1991-жылы тургузулган мемориал жайгашат. Саясий көз караштары үчүн өлүм жазасына кесилген Кыргызстандын көрүнүктүү саясий, мамлекеттик жана коомдук ишмерлеринин катарында Чыңгыз Айтматовдун атасы Төрөкул Айтматов, Жусуп Абдрахманов, Касым Тыныстанов, Баялы Исакеев жана башкалар болгон. Музейде каза болгондордун ысымдары чегилген мемориалдык такта орнотулган жана алардын жеке буюмдары жана документтери да сакталган. "Ата-Бейит" комплексинде 2008-жылдын 14-июнунда ушул эле жерде коюлган кыргыздын залкар жазуучусу Чыңгыз Айтматовдун эстелиги да бар. 1916-жылдагы каргашалуу окуялардын элесине комплексте тургузулган "Үркүн" монументи императордук орус армиясына чакырылууга каршы көтөрүлгөн жана андан кийин Кытайга качкан кыргыз элинин жаркын элесине арналган. 2010-жылдагы апрел окуясында каза болгондор да "Ата-Бейит" комплексинде коюлган. Чыңгыз Айтматовдун үй-музейи Бишкектен сегиз чакырым алыстыкта Чоң-Арык айылында жайгашкан. Музей 2014-жылы Чыңгыз Айтматовдун жакындарынын демилгеси менен залкар жазуучу 20 жылдан ашык жашаган үйдө ачылган. Музейде сүрөт галереясы, жазуучунун китептери жана сыйлыктары сакталган китепкана бар.