Бакуде исламофобиямен күрес жөніндегі халықаралық конференция өтті

Бас хатшының орынбасары Сакы Садыков бастаған ТҮРКПА делегациясы 2025 жылғы 27 мамырда Бакуде БҰҰ мойындаған Исламофобиямен күресу жөніндегі халықаралық күннің 3 жылдығына орай өткен «Исламофобия басты назарда: біржақтылықты әшкерелеу, стигмаларды жою» атты халықаралық ғылыми конференцияға қатысты. Іс-шараны Баку Халықаралық мультикультурализм орталығы (БХМО), Халықаралық қатынастарды талдау орталығы (ХҚТО) және Баку Бастама тобы бірлесіп ұйымдастырды. Конференцияға жетекші жаһандық органдар, соның ішінде G20 Конфессияаралық Форумы, Ислам Ынтымақтастық Ұйымы (ИЫҰ), Ислам әлемінің білім, ғылым және мәдениет ұйымы (ICESCO), Доха халықаралық конфессияаралық диалог орталығы (DICID), Адамзат бауырластығы жоғары комитеті, Мұсылман ақсақалдар кеңесі, Германия Мұсылмандар кеңесінің орталығы (ZMD), Еуропалық мұсылман көшбасшыларының ассамблеясы (EULEMA) және Халықаралық мұсылмандар форумы қолдау көрсетті. Халықаралық қатысу кең ауқымды болды: 40-қа жуық елден келген сарапшылар мен ойшылдардың өкілдерінен тұратын 120-дан астам қонақтар – ғалымдар, діни көшбасшылар және ҮЕҰ өкілдері қатысты. Конференцияның күн тәртібінде исламофобиядағы жаһандық тенденцияларды: қиындықтар мен оларды жауаптау, саясаттағы және құқықтық негіздердегі мұсылмандарға қарсы риторика және өзгермелі әлемде Ислам мәдени мұрасын сақтауды қоса алғанда, мұсылмандарға қарсы көзқарастың күшеюіне және оған қарсы шараларға қатысты тақырыптардың кең ауқымы қарастырылды. Әзербайжан Республикасы Президентінің көмекшісі – Әзербайжан Республикасы Президенті Әкімшілігінің Сыртқы саясат бөлімінің меңгерушісі Хикмат Гаджиев Әзербайжан Республикасының Президенті Ильхам Әлиевтің шараға қатысушыларға үндеуін оқып берді. Ол өз сөзінде исламофобияның жаһандық қаупінің артып келе жатқанына тоқталып, онымен күресу үшін шұғыл, біріккен әрекетке шақырды. Сонымен қатар, ол мұсылмандарға қарсы көңіл-күйдің күшеюін, институттық кемсітушілікті және Ислам мен мұсылмандарға жасалған шабуылдарды ақтау үшін сөз бостандығын теріс пайдалануды айыптады. Әзербайжанның басып алу және мәдени жойылу тәжірибесін, әсіресе Ходжалы геноциді контекстінде атап өтіп, ол Ислам мұрасының жүйелі түрде жойылып жатқанын және халықаралық қауымдастықтың немқұрайлылығын білдірді. Ол дінаралық диалогты, мұсылман халықтары арасындағы ынтымақтастықты, бейбітшілік пен толеранттылық сияқты исламдық құндылықтарды ілгерілету қажеттігін айтты. Кіріспеде және іс-шара барысында спикерлер бұқаралық ақпарат құралдарындағы бұрмаланған бейнелеулер мен экстремалды саяси әңгімелер көбінесе мұсылмандарға қарсы көзқарасты күшейтетінін атап өтті. Катар шенеунігі Ибрагим Салех Аль-Наими (Білім министрінің орынбасары және «DICID» Басшысы) исламофобияға қарсы тұру үшін «тамыры терең білім беру бастамаларына» шақырды. Халықаралық дінаралық және мәдениетаралық диалог орталығынан (KAICIID) Антонио де Альмейда Рибейро конфессияаралық диалог «жек көрушілікке, діни кемсітушілікке және зорлық-зомбылыққа шақыруға қарсы тұруға қабілетті түрлендіруші күш» болуы мүмкін екенін атап өтті. Конференцияда исламофобиямен күресу толеранттылық пен конфессияаралық диалогты ілгерілетуден кемсітетін заңдар мен риторикаға қарсы тұруға дейін біртұтас халықаралық әрекетті қажет ететіні айтылды. Қатысушылар мұсылмандарға теріс көзқарасқа қарсы күрес адам құқықтары мен әртүрлілікті бағалайтындардың ортақ жауапкершілігі екенін атап өтті. Бас хатшының орынбасары Сакы Садыковпен бірге ТҮРКПА Комиссиясының хатшысы Кадир Яман болды.